"Mçs, kâ anarhisti..."

CHUMBAWUMBA, pirms 16 gadiem Lîdsâ dibinâtâ grupa drîzâk ir bijusi (un turpina bût) tâds kâ 8 (tagad septiòu) anarhistu kolektîvs vai komûna, kura savu ideju manifestçðanai izvçlçjusies mûziku, pie kam, oriìinâlâ veidâ, izmantojot oriìinâlu koncepciju. ðî viòu koncepcija ir sekojoða: lai savai ticîbai/pârliecîbai pievçrstu pçc iespçjas lielâku cilvçku skaitu, viòi savas karjeras vidusposmâ apzinâti sâka spçlçt izteikti komerciâlu un dejojamu mûziku, tâ cenðoties kïût populâri, un tika tâpçc, lai no LIELâS SKATUVES, no LIELâ EKRâNA, no LIELâS PRESES varçtu paust savu anarhista viedokli.

 
ârâ no geto...

Kad pçc 3 pastâvçðanas gadiem CHUMBA dibinâja savu leiblu AGIT-PROP un izdeva savu pirmo singlu "Revolution" (Dþons Pîls to nospçlçja tikai vienu reizi, bet tas uzreiz iekïuva INDIE topâ), viòi dzirdçja pirmo kritiku: viòi esot nodevuði anarcho/peace punk çtiku, sperot soli ârpus geto (par daþâdiem geto un jaunieðu alternatîvajâm sociâlajâm grupâm, par to çtiku, apìçrbu, valodu, mûziku mçs rakstîsim turpmâk, arî par ðo). Viòu atbilde bija: "...dumpinieku kultûrai ir jâmainâs, jâpielâgojâs daþâdiem laikiem. Mes gribam bût daþâdâs vietâs, daþâdiem cilvçkiem. Vienas no mûsu vislielâkajâm bailçm vienmçr bijuðas no sevis atkârtoðanas, stagnâcijas un vçrðanâs ar arvien tiem paðiem vârdiem pie tâs paðas auditorijas. "

 
Deju mûzika+politika=CHUMBAWUMBA

Pirmais solis ârpus punk mûzikas estçtikas ir 10" minialbums "English Rebel Songs" kurâ skan tikai acapella izpildîtas folkdziesmas! Otrais, daudz radikâlâks, pçc kura Amerikas galvenais punk underground izdevums "MaximumRock'n'Roll" pateica, ka CHUMBA vairs nav panki, bija modernos deju ritmos (!) aranþçtais "Slap!" (1990). Tas bija laiks, kad Eiropâ uzziedçja daudzveidîga deju mûzika (arî funkcionâlâ, sâkums visiem tiem nekomerciâlâ techno paveidiem kas tagad tik populâri - drum&bass, jungle, trip hop...), kâ protests pret garlaicîgo 80-to gadu popmûziku, un CHUMBA ne tik vien kâ kïuva arvien populârâki, bet arî spçja pierâdît, ka deju mûzika var bût politiska. Par popularitâti liecina kaut vai kopîgais 12" singls ar grupu CREDIT TO THE NATION no kura tituldziesma "Enough Is Enough" nokïuva Dþona Pîla 1993.gada "Festive 50" paðâ virsotnç.
 

No AGIT-PROP caur ONE LITTLE INDIANS lîdz EMI

Tas ir ceïð ko gâjusi CHUMBAWUMBA: no paðu dibinâtas mûzikas izdevniecîbas AGIT-PROP (1985) uz diezgan lielo un slaveno INDIE leiblu ONE LITTLE INDIANS (1993), SUGARCUBES un BJORKA ir viòu slavenâkie vârdi, lîdz EMI (1997). Kas ir noticis, kas grupai licis parakstît kontraktu ar panku visvairâk nîsto major kompâniju EMI? Grupai, kas pati savulaik ar dziesmu piedalîjusies izlases platç "FUCK E.M.I."!
 

CHUMBAWUMBA atbild

Lasot grupas teikto ðinî sakarâ, par kontraksta parakstîðanu ar vienu no 6 pasaules lielâkajâm mûzikas korporâcijâm, mani nepamet sajûta, ka CHUMBA visu laiku taisnojâs. Un tas ir dîvaini, ja var just sirdsapziòas pârmetumus to cilvçku sirdîs, kuri paði izdarîjuði ðâdu izvçli, it kâ pârdomâtu un konceptuâlu. Kâpçc?
 

Runâ CHUMBAWUMBA:

ar mûsu leiblu AGIT-PROP nonâcâm parâdos, jo centâmies palîdzçt arî citâm grupâm izliekot to ierakstus, kurus slikti pirka. Arî izplatot un pârdodot ierakstus, mçs, kâ anarhisti, darbojâmies nevis ar lîgumiem, bet operçjâm ar vârdu "uzticçðanâs", un bieþi iekritâm. Bez tam, pienâca laiks, kad bija jâizvçlâs - vai nu mçs esam grupa, vai leibla îpaðnieki. Tad mçs gâjâm pie ONE LITTLE INDIANS, bet arî tur aplauzâmies - OLI bija nonâkusi smagâ finansiâlâ situâcijâ kuru viòi centâs atrisinât uz mûsu rçíina. Tad mçs redzçjâm, ka nav atðíirîbas starp "indie" un "major" leibliem, un vârds "indie" mûsdienâs drîzâk apzîmç mûzikas stilu kâ îpaðu attieksmi. Un mçs atmetâm cerîbas, ka kâds vçlâs izdot mûsu ierakstus kâda cita iemesla dçï, kâ tikai peïòas nolûkos. Mums bija apnicis ka mçs kâ popgrupa, kâ daïa no popkultûras tomçr nevarçjâm darît to ko dara miljons crap (ne îpasî labu) grupu - mçs nevarçjâm doties uz ASV, mums bija no malas jânoskatâs kâ tâs dabû visu çtera laiku TV, radio, presç, runâ absolûtus sûdus, bet mçs stâvam malâ un nevaram neko pateikt, nevaram iesaistîties diskusijâ. Mûsu darbs ir propoganda, un mums ir jâpaplaðina auditorija!

Runâ citi...

Tâ ir zinâma taktika, populârisms, bet, ierakstot savu vârdu kontraktâ ar EMI, tu uzreiz pievienojies kapitâlistiskajai kultûrai. Tâ ir ilûzija, ka tu spçsi mainît sistçmu vai to piekâsîsi. Bez tam, piemçram THORN (EMI mâtes uzòçmums) ir kompânija kas konstruç un iegulda naudu pat tâdâs lietâs kâ kodolieroèu raþotnes, vivisekcijas un droðîbas kontroles sistçmas. Arî kad tu redzi koncertbiïeðu un ierakstu augoðâs cenas, der padomât par t.s. "alternatîvajâm" grupâm, kuras, parakstot kontrakstu ar major, to ir atbalstîjuðas (radot vçl smagâkus apstâkïus INDIE leibliem un artistiem). To apmçram saka Eiropas galvenais anarcho punk þurnâls "Profane Existence". Savukârt "T.O." saka: CHUMBAWUMBA ir sevi ziedojusi. Mçs nezinam - apzinâti vai nç. Nezinam cik lielâ mçrâ attaisnosies viòu cerîbas par plaðâkas audiences iegûðanu, un cik lielâ mçrâ viòiem EMI, kapitâlisms galu galâ, ïaus savu popularitâti izmantot savu anarcho ideju sludinâðanai. Nezinam - cik aktîvi un ilgi viòi paði to gribçs darît. Visu, protams, râdîs nâkotne. Piemçram, vai CHUMBA atbrauks uz Latviju (bija solîts jau novembra sâkumâ, bet ASV tûre ievilkâs) un pateiks intervijâ "Dienai" (un "Diena" to publicçs!): "Policija un valsts ir mani ðíiras ienaidnieki." Jo kas savâdâk ir mainîjies no tâ, ka CHUMBAWUMBA ar hitu ir pabijusi vai visu Latvijas topu pirmajâs vietâs? Tas, ka (varbût) G.Raès un E.Mîlgrâve (EMI pârstâvji Latvijâ) ir uzvârîjuðies, bet ne tas, ka miljons mûsu radioklausîtâju tagad zinâtu, ka CHUMBA ir 16 gadus veca radikâlu anarhistu punkgrupa. Varu derçt, ka to zina tikai tie paði cilvçki, kuri to zinâja jau daþus gadus pirms ðîs "Thumbthumping" dziesmas. Tâ kâ jautâjums paliek atklâts: vai lîdzekïi attaisno mçríi? Es ticu, ka katrs pateiktai vârds izmaina pasauli, ka tâ vairs nav tâda kâda bija pirms, bet es arî zinu, ka tev ne vienmçr ïauj pateikt to vârdu.

diskogrâfija(tikai garie albûmi):